Wspomnienia z martwego domu

Lis 10, 2017 przez

Wspomnienia z martwego domu (przekład Józefa Tretiaka, wydawnictwo MG) to najbardziej osobiste dzieło Fiodora Dostojewskiego.. W 1849 roku Dostojewski za przynależność do Koła Pietraszewskiego został skazany na karę śmierci przez rozstrzelanie. W ostatniej chwili car zamienił ją na więzienie połączone z ciężkimi robotami. Pisarz przebywał na katordze cztery lata, a doświadczenia zebrane w tym okresie pozwoliły mu przedstawić w powieści obraz życia w syberyjskim więzieniu. Swoje wspomnienia Dostojewski wkłada w usta szlachcica skazanego za zabójstwo żony na dziesięć lat ciężkich robót. Opisuje zwyczaje panujące na katordze, relacje między współwięźniami, ich historie, zachowania, postawy i charaktery, przedstawia różne fragmenty katorżniczego życia (pobyty w szpitalu, handel wódką, święta, kary cielesne, zachowanie przełożonych, roboty) i wiele sylwetek skazańców. Są pośród nich ludzie dobrzy, wartościowi, z którymi nawiązuje przyjaźnie. Jednak większość katorżników to ludzie ponurzy, dumni, ambitni, zawistni,...

Czytaj więcej

Opowieści fantastyczne Dostojewskiego

Cze 14, 2017 przez

Opowieści fantastyczne Fiodora Dostojewskiego w przekładzie Marii Leśniewskiej w Wydawnictwie Literackim. Maria Leśniewska: „Dostojewski autorem opowieści fantastycznych? W pierwszej chwili może to nas zaskoczyć. Twórcę Zbrodni i kary uważa się przecież za realistę, niekiedy nawet za naturalistę. (…) Żywo i precyzyjnie wpisują się w pamięci ulice, domy, klatki schodowe z dokładnie podaną liczbą stopni (…) wnętrza mieszkań, ich sprzęty, nawet tapety, nawet wiszące na ścianach obrazki z ptaszkami; sceny z życia rodzinnego i towarzyskiego, a w nich ludzie o wybujałych temperamentach, o intensywnym życiu uczuciowym, ale zawsze ludzie z krwi i kości, trójwymiarowi, rzec by się chciało – bardziej żywi niż samo życie. A przecież przy całym wspomnianym realizmie, przy dokładności niemal topograficznej (…) przy owym drobiazgowym odtworzeniu realiów jest w tych utworach coś, co sam twórca określa jako n i e r e...

Czytaj więcej

Zbrodnia i kara

Maj 11, 2015 przez

Wydawnictwo MG wznawia „Zbrodnię i karę”  Fiodora Dostojewskiego w przekładzie J.P. Zajączkowskiego (przedwojenny zbiorowy przekład z 1928 roku). Szkoda naturalnie, że nie w tłumaczeniu Jastrzębca-Kozłowskiego. Mimo to Dostojewskiego zawsze warto odświeżyć. Pomysł na „Zbrodnie i karę” narodził się w czasie, kiedy Dostojewski przebywał na katordze. Zainteresował się wtedy psychologią współwięźniów, wśród których byli i tacy, którzy zostali skazani za morderstwo. A „pisanie książki rozpoczął Dostojewski w 1865, ale dopiero w lutym 1866 redakcje utworu przybrały postać zbliżoną do tekstu ostatecznego. Powieść, zamierzona była jako studium pijaństwa (głównym bohaterem miał być Marmieładow), w trakcie pisania zamieniła się w wielki traktat moralny. Wątek zbrodni rozrósł się i zdominował ostatecznie powieść, poświęconą etycznym konsekwencjom zasady „cel uświęca środki”. Historia szamoczącej się duszy była poddawana niekończącym się poprawkom i redakcjom. Dostojewski najpierw ukształtował ją jako spowiedź, potem jako...

Czytaj więcej